Yönetmen Akira Kurosawa bir sahneyi sıklıkla aynı anda birden fazla kamera kullanarak çekermiş. Bu, dönemi için nadir bir yöntemmiş. Kurgu ve sürekliliği kolaylaştırırmış.
Rashomon, 1951'de Venedik Film Festivali'nde Altın Aslan kazanarak Akira Kurosawa'ya uluslararası ün getiren film oldu.
Bu film, kameranın doğrudan güneşe çevrildiği ilk film olarak sık sık anılır. Akira Kurosawa otobiyografisinde bunu icat etme onurunu görüntü yönetmenine, kullanma onurunu ise kendisine verir. Ancak yıllar sonra, filmin televizyonda gösteriminden önce yapılan bir yorumda, stüdyo başkanı bu buluşun kendisine ait olduğunu iddia etmiş. Kurosawa bu iddiayı öfkeyle reddetmiş.
"Rashomon" (ya da ana şehir kapısı) adı, popüler kültürde "rashomon etkisi" bağlamında yerleşmiştir. Bu terim, tıpkı bir grup kör adamın dokunarak fili tanımlaması gibi (ip, ağaç vb. olarak), farklı insanların aynı şeye ya da olaya dair çok farklı bakış açılarına sahip olmasını ifade eder. Filmde anlatılan hikâye, Ryûnosuke Akutagawa'nın "In a Grove" adlı öyküsünden uyarlanmıştır.
Steven Schneider'in editörlüğünü yaptığı "1001 Movies You Must See Before You Die" kitabında yer alıyor.
Yönetmen Daniel Petrie, bir AFI anketinde bu filmi en sevdiği film olarak belirtmiş.
Bu film, Criterion Collection'ın 138 numaralı sırtıdır.
Ünlü orman sahneleri, Japonya'nın Nara kenti yakınlarındaki ormanlık alanlarda çekilmiş; stüdyo setleri yerine gerçek dış mekanlar kullanılmış.
Film küçük bir bütçeyle ve sadece üç sette (kapı, orman ve avlu) çekilmiş. Çekimler 7 Temmuz 1950'de başlamış ve 17 Ağustos'ta sona ermiş. Sadece bir haftalık post prodüksiyon çalışmasıyla film 25 Ağustos 1950'de Japonya'nın Tokyo kentinde gösterime girmiş.
Kadının anlattığı bölümde kullanılan müzik sadece post prodüksiyon sırasında mevcutmuş. Akira Kurosawa ve kurgucusu, müziğin ekrandaki aksiyonla neredeyse mükemmel uyuştuğunu ve sahneyi müziğe uydurmak için değiştirmeleri gerekmediğini görünce şaşırmışlar.
Bu filmin uluslararası başarısı, Akira Kurosawa'yı ve Japon sinemasını dünya sahnesine sağlam bir şekilde oturtan neredeyse eşi görülmemiş bir film serisinin habercisi olmuş. Özellikle Kurosawa için bu, 16. yüzyıl Japonya'sındaki samuraylar arasında geçen bir dizi dönem filmini kapsayan 'jidai-geki' döneminin başlangıcı olmuş. Bu dönem Seven Samurai (1954), Throne of Blood (1957), The Hidden Fortress (1958), Yojimbo (1961) ve Sanjuro (1962) filmlerini içerir.
Tajômaru, kadını elinden tutup ormanda sürüklerken Akira Kurosawa, kadının geleneksel sandaletleriyle koşamayacağını düşünmüş ve Machiko Kyô'ya koşması için bir çift spor ayakkabı vermiş.
Filmin adı yakın zamanda Oxford English Dictionary'ye eklendi ve "...Rashomon filmini andıran ya da çağrıştıran, özellikle birden fazla çelişkili veya farklı ... yorumla karakterize edilen" anlamına geliyor.
Film, Roger Ebert'in "Harika Filmler" listesinde yer alıyor.
Bu film, kameranın doğrudan güneşe çevrildiği ilk örnek olarak sık sık yanlış anılır. Çok daha eski örnekler vardır; örneğin Fatty and Mabel Adrift (1916) filminde gün doğumu okyanus kıyısından gösterilir.
Courage Under Fire (1996), The Outrage (2011) ve Iron Maze (1991) gibi bu filmden yoğun şekilde etkilenmiş; önemli bir savaşı anlatırken birden fazla bakış açısı kullanmış.
El kamerası tekniğinin çok erken bir kullanımıdır. Kamera, karakterleri ormanda yakından takip ederken görülür.
Akademi'nin "En İyi Yabancı Film" kategorisini oluşturmasının nedeni olarak sık sık bu film gösterilir.
Akira Kurosawa otobiyografisinde, ormanda çekim yaparken ekibinin karşılaştığı en büyük sorunlardan birinin ağaçlardan kafalarına sürekli sümüklü böcek düşmesi olduğunu anlatır. Oyuncular ve ekip, sümüklü böcekleri uzak tutmak için kendilerini sürekli tuzla ovmak zorunda kalmış.
Akira Kurosawa'nın En İyi Sanat Yönetimi - Dekorasyon (Siyah-Beyaz) dalında Oscar'a aday gösterilen ilk filmi.
Film 407 ayrı çekimden oluşur. Bu, o dönemde bu uzunluktaki bir film için normalin iki katından fazladır.
Senaryoyu başlangıçta acemi yazar Shinobu Hashimoto, 'Shiyu' (kabaca 'erkek ve kadın') adıyla yazmış. Shinobu, Akira Kurosawa ile ilk toplantılarında başlık olarak 'Rashomon'u önermiş.
Çekimler sırasında oyuncu kadrosu topluca Akira Kurosawa'ya gidip senaryoyu göstermiş ve "Bu ne anlama geliyor?" diye sormuş. Kurosawa'nın o sırada verdiği ve otobiyografisinde de yazdığı cevap, filmin hayatın bir yansıması olduğu ve hayatın her zaman net anlamlar taşımadığıymış.
Kapıdaki "Rashomôn" tabelası korunmuş ve görüntü yönetmeni Kazuo Miyagawa tarafından 1999'daki ölümüne kadar evinde saklanmış.
Öğle vakti bile, ekibin çekim yapması gereken ormanın bazı kısımları hâlâ çok karanlıkmış. Yeterince ışık yansıtmayan normal bir folyo reflektör kullanmak yerine Akira Kurosawa ve görüntü yönetmeni Kazuo Miyagawa, Daiei'nin kostüm departmanından ödünç alınan boy aynasını kullanmayı tercih etmiş. Ekip, aynadan yansıyan ışığı yaprakların ve ağaçların arasından geçirerek yumuşatmış ve daha doğal gün ışığı gibi görünmesini sağlamış. Miyagawa daha sonra bunun yaptığı en başarılı ışık efekti olduğunu söylemiş.
Pek çok Amerikan TV dizisi (sitcom'lar, bilim kurgu maceraları, hayvan çizgi filmleri vb.) aynı olaylar dizisinin farklı karakterler tarafından farklı hatırlandığı bir "Rashômon bölümü"ne sahip olmuştur.
Federico Fellini, Woody Allen, Satyajit Ray, Ingmar Bergman ve John Huston gibi yönetmenler bu filmi en sevdikleri filmlerden biri olarak görür.
Akira Kurosawa, Toshirō Mifune'den karakterinin hareketlerini vahşi yaşamdan, özellikle de aslandan modellemesini istemiş. Kurosawa'nın bir aslanın nasıl hareket etmesi gerektiğine dair görüşü, karı-koca Martin E. Johnson ve Osa Johnson'ın vahşi yaşam belgesel çalışmalarından büyük ölçüde etkilenmiş.
Orman görüntülerinin çoğu, aynalar ve reflektörler aracılığıyla filtrelenen doğal güneş ışığıyla çekilmiş; bu, o dönemde Japon sineması için alışılmadık bir yöntemmiş.
Film, doğrusal olmayan anlatımı ve aynı suçun birbiriyle çelişen birden fazla versiyonunu sunmasıyla geniş çapta dikkat çekiyor.
2018'de BBC'nin yaptığı eleştirmen anketinde İngilizce olmayan filmler arasında dördüncü sırada yer aldı.
Hikaye, Ryunosuke Akutagawa'nın Rashomon ve In a Grove adlı kısa öykülerine dayanıyor; bu iki öykü tek bir anlatı yapısında birleştirilmiş.
Film, Premiere dergisi tarafından Ekim 1998 sayısında "Dünyayı Sarsan 100 Film" listesine seçildi. Liste, "yapılmış en cüretkâr filmler"i sıralıyordu.
Tajômaru, filmde adıyla anılan tek karakterdir.
Rashomon Kapısı'nın gösterildiği sağanak sahnelerinde Akira Kurosawa, arka plandaki yağmurun açık gri fonun önünde görünmediğini fark etmiş. Bu sorunu çözmek için ekip, yağmur makinesinin tankına siyah mürekkep dökerek yağmuru renklendirmiş. Mürekkep, yağmur durmadan hemen önce Oduncu'nun yüzünde net bir şekilde görülür.
Tajômaru, feodal Japonya'da olmasına rağmen bir Japon katanası değil, bir Çin jian'ı taşır. Bu, kılıcın kabzasından, yani Hushou'dan anlaşılır.
İki kez Amerikan filmi olarak yeniden çekildi (fazla başarılı olamadılar): Hikâyeyi western'e dönüştüren The Outrage (2011) ve modern bir suç gerilimine çeviren Iron Maze (1991). 1959'da Broadway oyunu olarak da uyarlandı; bu versiyon hem Amerika'da hem Britanya'da TV yapımlarına da konu oldu.
Film Japon eleştirmenlerden büyük övgü almış; birçoğu filmin Batı'da gişe başarısı yakalayacağına dair büyük umutlar taşımış. Gösterime girdikten sonra ABD gişesinde en yüksek hasılat yapan Japon filmi olmuş, ancak iki yıl boyunca toplamda sadece 200.000 dolar kazanmış. Japonya'daki eleştirmenler, filmin aldığı tüm övgülere rağmen umdukları gişe başarısını yakalayamamasına çok üzülmüşler. Film, Godzilla (1954) çıkana kadar ABD gişesinde en başarılı Japon filmi rekorunu elinde tutmuş.
2008'de film, Academy Film Archive, Tokyo Ulusal Modern Sanat Müzesi Ulusal Film Merkezi ve Kadokawa Pictures, Inc. tarafından restore edildi; finansman Kadokawa Kültür Tanıtma Vakfı ve The Film Foundation tarafından sağlandı.
Karısı karakterini canlandıran Machiko Kyô, 2019'da 95 yaşında ölene kadar oyuncu kadrosunun hayatta kalan son üyesiydi.
Masako'nun kendi hikâyesini anlattığı sırada kullanılan müzik, Maurice Ravel'in 'Bolero' eserine oldukça benziyor ve açıkça ondan esinlenmiş gibi duruyor.
"Rasho" hisar, "mon" ise kapı anlamına gelir. Rashômon, Heijokyo (Nara) ya da Heiankyo'nun (Kyoto) ön kapısıdır. Nara döneminde, MS 710-784 arasında başkent Heijokyo'ydu. Heian döneminden Edo dönemine kadar, 794-1869 arasında ise başkent Heiankyo'ydu. "Kyo" başkent, "to" doğu demektir. Bu yüzden Kyoto büyük başkent, Tokyo ise doğu başkenti anlamına gelir.
Film uluslararası alanda büyük beğeni topladıktan sonra, birçok kişi Akira Kurosawa'nın olayların çelişkili anlatımlarını sunan geri dönüşler unsurunda Citizen Kane (1941) filminden etkilendiğini öne sürmüş. Ancak Kurosawa, Orson Welles'in filmini bu filmin gösteriminden yıllar sonrasına kadar izlememiş bile.
