Apocalypse Now: Alt Metin, Semboller ve Gizli Göndermeler

Yarbay Kilgore'un yaralı bir Viet Cong askerine kantininden su vermesi, bağırsakları dışarıda üç gün savaşan gerçek bir VC savaşçısına dayanır. Foto muhabiri Philip Jones Griffiths'in belgelediği olayda, bir ABD askerinin 'Bağırsakları dışarıda üç gün savaşabilen her asker, istediği zaman benim mataramdan içebilir!' dediği aktarılır.

Tekne mürettebatından birinin öldüğü sahnelerde veya hemen öncesinde mor dumanlı bir işaret fişeği görülür. Coppola, Baba üçlemesinde de benzer bir motif kullanmıştır: bir karakterin ölümünden hemen önce portakallar belirir.

Kilgore, 'goofy foot' olduğunu söyler; yani sağ ayağı önde sörf yapar, oysa çoğu insan sol ayağını öne koyar.

Filmde ana karakter Kurtz'u öldürmek için gönderilirken, kaynak roman Karanlığın Yüreği'nde onu kurtarmak için gönderilir.

Helikopterlerin 'Valkyrie'lerin Yolculuğu' eşliğinde köye daldığı sahne, Vietnam Savaşı'nın ironik bir yorumudur. Wagner'in operasında Valkyrie'ler zafer anında gelir ama bu yenilgiye yol açar; tıpkı helikopter savaşındaki görünür zaferin nihai yenilgiyi izlemesi gibi.

Martin Sheen'in silinmiş 'Mrs. Kurtz'tan Mektup' sahnesinde okuduğu mektup aslında Jim Morrison'ın bir şiiridir.

Kurtz, T.S. Eliot'ın 'Boş Adamlar' şiirini okur. Eliot bu şiiri Joseph Conrad'ın Karanlığın Yüreği'nden esinlenerek yazmıştır. Kurtz, 'Bay Kurtz – öldü' dizesini ve sonraki dizeyi atlar. Foto muhabiri ise şiirin ünlü son iki dizesini alıntılar: 'Dünya böyle sona erer. Bir patlamayla değil, bir iniltiyle.'

Playboy tavşanlarının ziyareti, 1965 Playmate of the Year Jo Collins'in gerçek ziyaretine dayanır. Askerler arasında o kadar popülerdi ki kendisine fahri asker statüsü verildi. Filmdeki Playmate of the Year'ı 1974 Playmate of the Year Cynthia Wood canlandırdı.

PBR'nin mızraklarla saldırıya uğradığı sekans, Karanlığın Yüreği'ndeki orman teknesine yapılan saldırıyı yansıtır. Kitapta buharlı teknenin pilotu ölürken, filmde Deniz Kuvvetleri Başçavuşu ölür.

Willard'ın göz gezdirdiği, üzerine 'BOMBAYI ATIN. HEPİNİ YOK EDİN' yazılı belgenin başlığı 'Walter E. Kurtz, ABD Özel Kuvvetleri Albayı tarafından Azgelişmiş Dünyada Demokratik Gücün Rolü' idi ve 'Santa Barbara, Kaliforniya Demokratik Çalışmalar Merkezi tarafından görevlendirilmişti'. Bu, Conrad'ın romanındaki Kurtz'un 'Uluslararası Vahşi Gelenekleri Bastırma Derneği' için yazdığı ve 'Bütün vahşileri yok edin!' yazılı rapora doğrudan bir göndermedir.

Albay Bill Kilgore (Robert Duvall), yazar ve köşe yazarı Albay David H. Hackworth'un Vietnam'daki maceralarına dayanır. Hackworth, Güney Kaliforniya doğumluydu ve bir helikopter Hava Süvari tugayını komuta ediyordu; pilotları İç Savaş kamp şapkaları takar ve üzerlerine çapraz kılıçlar boyanmış helikopterlerle uçarlardı.

Playboy tavşanı gösterisi sahnesinde, üzerinde 'Dow Chemicals' yazan davullar görülür. Dow, Agent Orange adlı kimyasal yaprak dökücüyü üreten şirketlerden biridir.

'Aşırı önyargıyla sonlandırma' ifadesi, Vietnam Savaşı sırasında 'öldürme' anlamında bir örtmece olarak kullanılmıştır. İlk kez 14 Ağustos 1969'da New York Times'ta 'Yeşil Bereli Davası' ile ilgili bir makalede popüler hale gelmiştir. Kuzey Vietnamlı ajan Thai Khac Chuyen, çift taraflı ajan olmakla suçlanmış, Özel Kuvvetler subayları tarafından işkence görmüş ve sorgulanmış, ardından yerel CIA yetkililerinin yönlendirmesiyle aşırı önyargıyla sonlandırıldığı iddia edilmiştir. Albay Robert Rheault ve yedi kişi daha cinayetten yargılanmış ancak suçlamalar düşürülmüştür. Bu davanın ayrıntıları, Albay Kurtz'un geçmişine (birkaç sözde Vietnamlı çift taraflı ajanı öldürmesi) oldukça benzer.

Filmin geçtiği yıl belirtilmemiş olsa da, Chef'in okuduğu bir gazete makalesi Charles Manson davasını bildirir. Bu, eylemin en erken Kasım 1969'a tarihlenebileceği anlamına gelir.

Kurtz'un gece masasındaki kitaplardan biri James Frazer'ın Altın Dal'ıdır. Bu kitap, genç bir gaspçının yaşlanan bir kralı ritüelistik olarak öldürüp tahtını devraldığı çeşitli kültürlerdeki ritüellerin antropolojik bir incelemesidir.

Fotoğrafçı (Dennis Hopper) Kurtz'un dini coşkusu hakkında gevezelik ederken, Rudyard Kipling'in 'Eğer' şiirinden bölümler mırıldanır.

Willard'ın seslendirmedeki son sözleri: 'Orman bile onun ölmesini istiyordu ve zaten emirlerini ondan alıyordu.'

Filmin 'Dehşet... dehşet...' repliği, Premiere dergisinin 2007'deki 'En İyi 100 Film Repliği' listesinde 66. sırada yer aldı.

Willard ve Chef tekneye doğru koşarken ve mürettebatın tepki çekiminde Bill Kilgore'un sörf tahtası görülebilir. Redux versiyonunda Willard onu çalmıştır.

Foto muhabirinin (Dennis Hopper) alıntıladığı 'bir çift çapaklı pençe' dizesi, T.S. Eliot'ın 'J. Alfred Prufrock'un Aşk Şarkısı' şiirindendir.

13 Aralık 1981'de Polonya'da sıkıyönetim ilan edildiği gün, Apocalypse Now Varşova sinemalarında gösteriliyordu. Chris Niedenthal'ın ünlü fotoğrafı, sinemanın önünde askerlerle çevrili bir aracı ve devasa film afişini ölümsüzleştirdi.

Filmin 'Sabah napalm kokusunu severim' repliği, AFI'nin en iyi 12. film repliği, Premiere dergisinin 2007 listesinde ise 45. sırada yer aldı.

The Doors'un 'The End' şarkısı filmin başında ve sonunda çalar. Albay Lucas'ı canlandıran Harrison Ford, daha önce The Doors'un konser filmi Feast of Friends'te (1969) kameramanlık yapmıştı.

Helikopter saldırısı sahnesi, 1941 tarihli Alman propaganda filmi 'Angriff auf Kreta'ya (Girit'e Saldırı) büyük ölçüde benzer: Helikopterleri Junkers 52 ile değiştirin, aynı iç ve dış çekimler, saldıran uçaklar ve Wagner müziği karşınıza çıkar.

Apocalypse Now, Jim Morrison'ın ölümünden sekiz yıl sonra The Doors'un müziğini yeniden popüler hale getirdi. Bir yıl sonra yayımlanan Greatest Hits albümü ve Morrison biyografisi 'No One Here Gets Out Alive', grubu klasik rock panteonuna taşıdı.

Teknenin adı 'Erebus', Yunan karanlık tanrısının oğlundan gelir ve Conrad'ın 'Karanlığın Yüreği'ne atıfta bulunur. (Aynı ad, Franklin'in kayıp kutup seferindeki gemilerden birine de verilmişti.) Ön tarette 'God's Country', arka top kalkanında ise 'Canned Heat' yazılıdır.

Film4'ün 'Ölmeden Önce İzlenmesi Gereken 50 Film' listesinde bir numara seçildi.

Willard'ın Mekong'daki yolculuğu sonsuzluk hissi verse de, deltadan Kamboçya'ya gerçek mesafe sadece 130 mildir – bir PBR ile dört saatlik bir yol.

Film, MovieMistakes.com'da 558 hatayla en fazla hata tespit edilen film rekorunu elinde tutuyor.

Foto muhabiri iki T.S. Eliot şiirinden alıntı yapar. Kurtz'un odasındaki masada, Eliot'ın 'Çorak Ülke' şiirine ilham veren Jessie Weston'ın 'Ritüelden Romansa' kitabı görülür.

General Corman, Albay Kurtz'un 5. Özel Kuvvetler Grubu'nun Harekat Subayı olduğunu söyler; bu onu gruptaki üçüncü en kıdemli subay yapar.

Willard'ın okuduğu dosyadaki 'IVORY IV' başlığı, 'Karanlığın Yüreği'nde Kurtz'un fildişi tüccarı olmasına gönderme yapar.

Albay Kilgore'un adı, Michael Herr'in 'Dispatches' kitabında geçen, hevesli bir helikopter nişancısının memleketinden gelir.

Dosyadaki bir fotoğrafta Kurtz, General Westmoreland tarafından madalya takılırken görülür.

Kurtz'un kampındaki kitaplardan biri, Eliot'ın 'Çorak Ülke' şiirinin temel aldığı 'The Golden Bough'dur.

Kurtz'un köyünde bir duvara sprey boyayla 'Our Motto: Apocalypse Now!' yazılmıştır.

Kong: Skull Island (2017) için yapılan IMAX posteri, Apocalypse Now'ın ikonik afişine saygı duruşudur.

Martin Sheen'in karakterinin adı, Harrison Ford'un en büyük iki oğlu Benjamin ve Willard'ın isimlerinin birleşimidir.

Albay Kilgore'un 'Küçük Napolyon' kompleksi, filmin ana temasını pekiştirir: Kaotik koşullarda güç, büyüklük hezeyanlarına yol açar; Kurtz bunun uç örneğidir, Willard da aynı semptomları yaşar.

Hitchcock Opening/Hearts of Twilight/The Boids (1993) bu filmi parodileştirir: Warner kardeşler, çılgın yönetmen Jerry Lewis'in filmini durdurmak için uzak bir ses sahnesine gönderilir.

Lance Johnson bir sörfçüdür. John Milius'un Big Wednesday filmindeki Matt Johnson da öyledir; onun arkadaşı da sörfçüdür ve Vietnam'a gönderilir.

Filmden alınan ses ve diyaloglar, 23 Skidoo'nun "Fuck You GI (23 F.P.M.)", Fear Factory'nin "Crisis", Proud'z'un "Ajuste De Cuentas" ve Ministry'nin Grammy ödüllü "N.W.O." gibi şarkılarda kullanılmıştır. Ministry, Dennis Hopper'ın "It's all right!" çığlığını, siren sesini ve "The Do Long Bridge Roach" gitar solosunu örneklemiştir.

Ünlü "Charlie don't surf" repliği, Galli grup Funeral For A Friend tarafından Memory and Humanity albümlerinde bir şarkı adı olarak kullanıldı.

Fransız plantasyon sahibi Hurbert de Marais ve kardeşi akşam yemeğinde tartışır: Hurbert, Mendes France'ın komünist olduğunu söyler, kardeşi ise sosyalist olduğunu. Pierre Mendès France, 1954-55 arasında sekiz ay başbakanlık yapmış ve Viet Minh'e Vietnam'ın 17. paralelin kuzeyini veren anlaşmayı müzakere etmişti.

Film, Roger Ebert'in "Great Movies" listesinde yer alır.

Yüzbaşı Willard emirlerini alırken (yaklaşık 9:30'da), sahne yemek dolu bir masada geçer. Willard, 9 dakikayı aşan bu sahnede asla bir lokma yemez veya içmez. Bu, emirlerinin iştah açıcı olmayan doğasını simgeler; sigara verilmesi de bunu pekiştirir.

Film, Letterboxd'ın Resmi En İyi 250 Anlatı Filmi listesindedir.

"Santa Barbara, California" metni iki kez görünür: [32:07]'de Yarbay Bill Kilgore'un tişörtünde ve [3:10:55]'te Willard'ın Kurtz'u öldürmeye giderken açtığı dosyada.

American Film Institute'un 2004'teki "100 Yıl... 100 Şarkı" listesine aday gösterilen 400 film arasındadır.

O yıl En İyi Film ve En İyi Ses Oscar'ına aday olan tek filmdir.

Willard'ın görevi, yüksek rütbeli bir Amerikan askerini infaz etmekten daha karmaşıktı. Kurtz, operasyonlarını Kamboçya'ya taşımıştı; bu, siyasi nedenlerle Amerikan birliklerine yasaktı.

Filmin zirvesinde The Doors'un "The End" şarkısının sansürsüz versiyonu kullanılır; Jim Morrison defalarca küfür eder. Bu versiyon, 1999'da "Legacy" albümünde yayınlanana kadar sadece canlı kayıtlarda duyulmuştu.

Bu film ile John Wayne'in "The Green Berets" filmini yan yana izlemek, Vietnam Savaşı'ndaki iki farklı zihniyeti gösterir.

Ordu Kurtz'un kampını bombalayabilirdi ama o zaman film olmazdı.

Filmin sonu geniş çapta tartışılmış ve yorumlanmıştır.

Sheen'in karakteri Kurtz'u öldürdükten sonra, Kurtz'un adamlarının neden silahlarını bıraktığı belirsizdir.

Uwe Boll'un en sevdiği film.

Kyle MacLachlan'ın en sevdiği filmlerden biri.

"Napalm kokusu sabah" repliği ikonik hale gelmiştir.

Film Vietnam Savaşı sırasında geçer.

Joseph Conrad'ın 'Karanlığın Yüreği' romanı, filmin ilham kaynağıdır.