Night of the Living Dead Nasıl Yapıldı? Yapım Hikâyesinden Bilgiler

Tüm zamanların en kârlı bağımsız filmlerinden biri. 114 bin dolara (2024'te yaklaşık 978 bin dolar) çekilen film, 30 milyon dolar (2024'te yaklaşık 257 milyon dolar) hasılatla bütçesinin 263 katını kazandı.

Senaristler zombi fikrine karar verince, bu yaratıkların insanlara yapabileceği en şok edici şeyin ne olacağını düşündüler ve yamyamlıkta karar kıldılar.

George A. Romero, Bravo'nun 'The 100 Scariest Movie Moments' programında, kurguyu Pittsburgh'da bitirir bitirmez film makaralarını kutulara koyup bagaja attıklarını ve o gece doğruca New York'a gidip filmi gösterecek bir sinema aradıklarını anlattı.

Romero, dağıtım anlaşmalarındaki deneyimsizliği yüzünden filmden neredeyse hiç para kazanamadı; kârın büyük kısmı dağıtımcıların cebine gitti.

ABD'de film derecelendirme sistemi 1 Kasım 1968'de başladı. 1 Ekim 1968'de gösterime giren bu film, derecelendirme olmadan vizyona giren son yapımlardan biri oldu.

Bugün bir klasik sayılsa da, film gösterime girdiğinde aşırı şiddet sahneleri nedeniyle büyük eleştiri topladı.

Filmin dünya prömiyeri 1 Ekim 1968'de Pittsburgh'daki Fulton Theatre'da yapıldı. Sadece davetlilerin katıldığı gösterim, ayakta alkışlandı.

1968 sonunda gösterime girdiğinde büyük bir hit olması beklenmiyordu. Ancak 'Moguls & Movie Stars' belgeseline göre, ertesi yıl uluslararası alanda en başarılı filmlerden biri haline geldi.

Columbia Pictures filmi dağıtmayı düşünen tek büyük stüdyoydu, ancak renkli televizyonların yaygınlaştığı dönemde siyah-beyaz olması nedeniyle vazgeçti. Columbia daha sonra 1990'daki renkli yeniden çevrimi dağıttı. American International Pictures ise Romero'dan iyimser bir son ve daha fazla aşk hikâyesi eklemesini istedi.

Çekimler sırasında filmin adı henüz belli değildi; çalışma başlığı 'Monster Flick'ti. Bir diğer aday, Antik Mısır'ın mumyalama tanrısına atıfla 'Night of Anubis'ti. Romero, bu göndermeyi çok az kişinin anlayacağını fark edince isim değiştirildi.

Senaryonun ilk taslaklarında Harry Cooper, kızı zombi olmadan önce Ben'in açtığı ateşle ölecek ve Helen merdivenlerden indiğinde kocasını kızlarını yerken bulacaktı. Ancak bu sahnenin fazla rahatsız edici olacağı düşünülerek kızın önce zombiye dönüştüğü haline dönüldü.

Filme 300'er dolar yatıran S. William Hinzman ve Karl Hardman, oyuncu sıkıntısı nedeniyle kadroya dahil edildi. Yatırımcılardan biri de kasaptı ve film için kan ve bağırsak temin etti.

Orijinal finalde, çiftliği bulan ekip açılıştaki mezarlıktan geçecek, Barbra'nın ağaca çarptığı arabayı ve Johnny'nin cesedini görecekti. John A. Russo, Johnny'nin sonunda zombi olarak dönmesine karar verilince bu sahnenin değiştirildiğini belirtiyor.

Dağıtımcı Walter Reade Organization'ın isteğiyle çıkarılan iki sahne var: Helen ve Harry arasında bodrumda geçen 8 dakikalık bir açıklama sahnesi ve arazideki çok sayıda zombiyi gösteren geniş bir plan. Bu görüntüler, yıllar sonra Image Ten Inc.'in deposunu su basınca kayboldu.

Romero'nun filme verdiği son isim 'Night of the Flesh Eaters'dı. Ancak Walter Reade, 1964 yapımı 'The Flesh Eaters' adlı bir film olduğunu fark edince adı 'Night of the Living Dead' olarak değiştirdi. Yeni başlık hazırlanırken, telif hakkı uyarısının eski başlıkla ekranda kaldığı fark edilmedi. Bu yüzden film yanlışlıkla kamu malı oldu ve yapımcılar, özellikle ev videosu döneminde izinsiz kopyalardan milyonlarca dolar kaybetti.

Barbra karakterinin aslında zombi saldırısından sağ kurtulan tek kişi olması planlanmıştı. Bu fikir, 1990'daki yeniden çevrimde kullanıldı.

Romero, Herk Harvey'nin 1962 yapımı 'Carnival of Souls' filminin bu filmi yapmasında büyük etkisi olduğunu açıkça kabul ediyor.

Filmin gösterime girdiği dönemde, telif hakkı bildirimi içermeyen eserler kamu malı sayılıyordu. Yapımcılar bu bildirimi eklemeyi unutunca film kamu malı oldu. Telif hakkı bildirimi zorunluluğu 1 Mart 1989'da kalktı.

Walter Reade Organization'ın tanıtım numaralarından biri, filmi izlerken kalp krizinden ölenler için 50 bin dolarlık sigorta poliçesiydi.

Film, drive-in sinema döneminin son büyük hitlerinden biri olarak kabul edilir.

Romero'ya göre film aslında on dakika daha uzundu, ancak dağıtımcı kısaltması için baskı yaptı.

Romero'nun Elite laserdisc ve DVD'deki yorumlarına göre, filmin orijinal çalışma kopyası ve tüm malzemeleri, bodrumda saklanırken yaşanan bir sel felaketinde yok oldu. Bu bodrum, filmde de kullanılan mekândı.

Film, MPAA derecelendirme sistemi başlamadan hemen önce gösterime girdiği için çocuklar bu son derece grafik korku filmini sinemada izleyebildi. Eleştirmen Roger Ebert, yazısında yanındaki çocukların hazırlıksız yakalandıkları bu yetişkin korku hikâyesinden nasıl travmatize olduklarını gözlemledi.

Senaryonun bir versiyonunda Helen, bodrumda zombileşmiş Harry'yi Karen'ı yerken bulacaktı. Romero, bu sahnenin bu film için bile fazla rahatsız edici olacağına karar verdi.

Romero ve John A. Russo senaryoyu yazarken zombileri nasıl yok edeceklerini düşünüyorlardı. Marilyn Eastman şaka yollu yüzlerine pasta fırlatabileceklerini söyledi. Bu, devam filmi 'Dawn of the Dead'deki pasta savaşı sahnesine ilham verdi.

Dağıtımcı, Romero'yu filmi kısaltmaya ikna etti ve yönetmenin en sevdiği planlardan biri olan, mankenlerle oluşturulmuş düzinelerce zombiyi gösteren geniş açı bu altı dakikalık kesintiyle kayboldu. Romero, o sahneyi filmin başka bir yerine koymadığına hâlâ pişman.

Romero, 'The Directors: The Films of George A. Romero'da anlattığına göre, 4 Nisan 1968'de kurgu ve dublaj biter bitmez filmi arabaya atıp New York'a gittiler. O gece radyoda Martin Luther King Jr.'ın suikasta uğradığını duydular.

Filmin 51-52. dakikaları arasında, Elite laserdisc/DVD sürümünde belirgin bir atlama kurgusu var. Dağıtımcılar Cooper'larla ilgili bodrum sahnesinden yaklaşık 6 dakika kestirdi. Atlama, Harry'nin bir anda yön değiştirmesiyle net şekilde görülüyor.

Bu film, George A. Romero'nun ilk uzun metrajlı yönetmenlik denemesidir.

John A. Russo, Russell Streiner ile laboratuvarın ses mühendisi arasındaki satranç maçını hatırlıyor. Streiner kazanırsa ses miksajı bedava olacak, kaybederse iki katı ödeyeceklerdi. Ekip maçı izledi ve Russ kazandı.

Romero'nun 'Ölüler' serisinde 'Yaşayan Ölüler' ifadesini kullanan tek film budur. Romero ve Russo devam filmleri için ayrı fikirler geliştirince, Romero'nun filmleri 'of the Dead', Russo'nun filmleri ise 'of the Living Dead' başlığını kullandı. Russo'nun 'The Return of the Living Dead'i farklı bir evrende ve daha hafif bir tonda yeniden yazıldı.

Film televizyonda ilk kez 1971'de, Kuzey California'daki KTVU kanalında Bob Wilkins'ın sunduğu 'Creature Features' programında gösterildi.

2013'te Romero, Russell Streiner ve John A. Russo'nun yapımcılığında Toronto'da bir sahne uyarlaması sahnelendi. Oyun, orijinal hikâyeyi ve ardından bir dizi alternatif senaryoyu içeriyordu.

Filmin başında hiçbir oyuncunun adı geçmez; bunun nedeni, filmde büyük yıldızların olmaması olabilir.

Çalışma başlıklarından biri 'Night of the Flesh Eaters'dı. Başlangıçta saldıran yaratıkların dünya dışı varlıklar olması düşünülmüştü. Daha sonra Venüs'ten dönen bir NASA uydusunun taşıdığı radyasyon yüzünden ölülerin dirilip canlıları yediği fikrine dönüldü. Filmde ölüler birkaç kez 'et yiyiciler' olarak anılır.

Film, 2017'de tamamen 4K restore edilmiş ve telif hakkı alınmış haliyle Criterion Collection'da 909 numaralı omurga olarak yer alıyor.

Çekimlerden bir süre sonra, açılış sahnesindeki mezarlığa bir hortum isabet etti; ağaçları kökünden söktü ve 200'den fazla cesedi yüzeye çıkardı. Romero, cesetlerin yürüyüp yürümediğini sorunca, hikâyeyi anlatan Russo 'Denemişler' dedi.

İddiaya göre Romero çekimler boyunca hiç çamaşır yıkamadı, sadece yeni kıyafetler aldı.

Ortak yapımcı John A. Russo, 'Classic American Movies' podcast'i için filmin yapım hikâyesini anlatan bir röportaj verdi.

Film 30 günde çekildi.

Judith O'Dea filmi değerlendirirken, 'Kültürümüz üzerinde bu kadar kalıcı bir etkisi olacağını gerçekten bilmiyordum' dedi.

2014'te Romero, Marvel için yazdığı 'Empire of the Dead' çizgi romanında Barbra için alternatif bir kader çizdi. Johnny, Barbra'yı pencereden dışarı sürükleyip terk edilmiş bir ahıra götürür. Bir avcı ekibi onları fark edip ateş açar; Johnny kardeşini korumak için kurşunların önüne atlar ve kendini feda eder. Barbra tüm bu çileden sağ kurtulur.

Senaryo aşamasında John A. Russo'nun 'uzaylı gençler' olarak tanımlanabilecek bir fikri vardı. Bu versiyon çekilmedi, ancak çekilen versiyonda 1959 yapımı 'Teenagers from Outer Space' filminin stok müzikleri kullanıldı.

Romero, senaryoyu yazarken başka bir iş aldı ve Russo arka yarıyı yazmakla görevlendirildi. Romero biten metni okuduğunda bir şeylerin eksik olduğunu hissetti; son perdeye bir saldırı sekansı daha eklenmesi gerektiğini düşündü. Russo da bunun taslaktaki bir boşluğu doldurduğunu kabul etti. Şüpheye düşünce bir zombi dalgası daha ekle; zombi yasasının temel kuralı budur.

Film, 1980 civarında VHS ve Betamax formatlarında piyasaya çıktığında, o zamanlar yeni gelişen ev videosu kiralama pazarında erken bir hit oldu.

Film, orijinal dağıtımcının isim değişikliği sırasında telif hakkı bildirimini kaldırması nedeniyle yanlışlıkla kamu malı oldu. Image Ten, 'Night of the Flesh Eaters' başlığının altında bir bildirim göstermişti, ancak Walter Reade Organization bunu kaldırdı. O dönemki ABD telif yasasına göre, kamuya dağıtımda telif hakkı bildirimi şarttı. Yapımcılar durumu dört yıl sonra fark etti ve 1983'te federal mahkemede kazandıkları bir davayla telif haklarını geri aldılar.

2019'da 'Night of the Living Dead! The Musical!' adıyla sahne müzikaline uyarlandı. Off-Broadway'de sahnelenen ve ardından ulusal çapta prodüksiyonları yapılan gösterinin konsept albümü, Soundtrack listesinde ilk 50'ye girdi.

Filmin en az iki bilgisayar renklendirmeli VHS versiyonu var: 1980'lerin sonunda çıkan nispeten kaba bir sürüm ve yaklaşık 20 yıl sonra yayınlanan çok daha sofistike bir versiyon.

1997 tarihli Özel Koleksiyoncu DVD'si, +2 perde (E) Deep Note içeren THX Broadway fragmanını barındıran tek DVD'dir. Diğer tüm THX sertifikalı DVD'ler -1.5 perde (C#) Deep Note kullanır.