The Grapes of Wrath
John Steinbeck'in Pulitzer ödüllü romanından uyarlanmış, John Ford imzalı 2 Oscarlı bir başyapıt. Hapisten çıkan Tom Joad, Oklahoma'daki ailesinin çiftliğine gider. Ancak gittiğinde görür ki banka çiftliğe el koymuştur. Zira Büyük Buhran tüm Amerika'yı etkisi altına almıştır. Ertesi gün tüm Joad Ailesi, eşyaları ile birlikte eski püskü bir kamyonla California'ya doğru yola çıkar.
The Grapes of Wrath hakkında 116 bilgi
116 bilgi gösteriliyor.
- Çekimlerden önce yapımcı Darryl F. Zanuck, John Steinbeck'in oradaki sefalet ve adaletsiz muamele konusunda abartıp abartmadığını görmek için göçmen kamplarına gizli soruşturmacılar gönderdi. Steinbeck'in aslında kamplarda olup bitenleri küçümsediğini öğrendiğinde dehşete düşmüştü.
Kaynaklar (1)
- Veri tabanıIMDb kaydı ↗
- John Steinbeck filmi beğendi ve Tom Joad rolündeki Henry Fonda'nın onu "believe my own words" yaptığını söyledi.
Kaynaklar (1)
- Veri tabanıIMDb kaydı ↗
- John Steinbeck, Henry Fonda'nın Tom Joad rolündeki performansına özellikle hayran kaldı ve bu karakterle iletmek istediği her şeyi mükemmel bir şekilde özetlediğini hissetti. İkisi iyi arkadaş oldular. Aslında Fonda, Steinbeck'in cenazesinde bir okuma yapmıştı.
Kaynaklar (1)
- Veri tabanıIMDb kaydı ↗
- John Ford, filmin tonuna uymadığı gerekçesiyle setteki tüm makyaj malzemelerini ve parfümleri yasakladı.
Kaynaklar (1)
- Veri tabanıIMDb kaydı ↗
- Henry Fonda'ya göre John Ford, en spontane anı yakalamak için yalnızca tek bir çekimi ve çok az prova yapmayı veya hiç prova yapmamayı tercih ediyordu. Tom ve Ma arasındaki kritik final sahnesinde Ford provayı bile izlemedi. Çekim zamanı geldiğinde Ford, Fonda ve Jane Darwell'i sahnenin sessiz aksiyonu boyunca yönlendirdi ve iki oyuncu tamamen o anın içinde oluncaya kadar repliklerine başlamalarını engelledi. Tek planda çekildi ve Fonda ekranda bunun "brilliant." olduğunu söyledi.
Kaynaklar (1)
- Veri tabanıIMDb kaydı ↗
Kaynaklar (1)
- Veri tabanıIMDb kaydı ↗
- Henry Fonda filmde giydiği şapkayı hayatının geri kalanında sakladı. 1982 yılında vefat etmeden önce onu eski arkadaşı Jane Withers'a verdi. Görünüşe göre o ve Withers, kendisi 8 yaşında bir kızken ve kendisi de genç bir adamken, Fonda film yapmadan önce birlikte bir oyun oynamışlardı. Fonda sahneye çıkma konusunda o kadar gergindi ki küçük Jane onun elini tuttu, sinirlerini hafifletmek için küçük bir dua etti ve ikisi ömür boyu iyi arkadaş oldular.
Kaynaklar (1)
- Veri tabanıIMDb kaydı ↗
- Filmin sendika yanlısı duruşu, hem John Steinbeck hem de John Ford'un McCarthy "Red Scare" döneminde Komünizm yanlısı eğilimler iddiasıyla Kongre tarafından soruşturulmasına yol açtı.
Kaynaklar (1)
- Veri tabanıIMDb kaydı ↗
- John Ford, Joad'ların otoyolda ilerleyen arabasını çekerken batıya giden çok sayıda karavanı gösteren bir çekim eklemek istedi, bu yüzden filmin işletme müdürü gerçek arabaların yolculuğu yapmasını durdurdu ve kameralar için Joad'ların külüstürüne eşlik etmeleri için sürücülere beş dolar ödedi.
Kaynaklar (1)
- Veri tabanıIMDb kaydı ↗
- John Carradine, John Ford'un zorba yönetmenlik tarzından nefret etse de, 28 yıl boyunca onunla on bir film çekti. Ford, Carradine'in sıradışı görünümüne özellikle meraklıydı.
Kaynaklar (1)
- Veri tabanıIMDb kaydı ↗
Kaynaklar (1)
- Veri tabanıIMDb kaydı ↗
- Hâlâ büyük bir Hollywood yıldızı olma mücadelesi veren Henry Fonda, 20. Century-Fox'un sözleşmeli oyuncusu olmaktan kaçınmaya çalıştı çünkü kendi projelerini bağımsız olarak seçebilme yeteneği istiyordu (o zamanlar giderek artan sayıda yıldız böyle bir bağımsızlık kazanmaya çalışıyordu). Ancak çok imrenilen Tom Joad rolü kendisine teklif edildiğinde, Fonda tereddütle kabul etti ve stüdyoyla yedi yıllık bir sözleşme imzaladı çünkü bunun hayatının rolü olacağını biliyordu.
Kaynaklar (1)
- Veri tabanıIMDb kaydı ↗
- Tom ve Ma arasındaki kritik sahnede Henry Fonda, ışığı Jane Darwell'in uyuyan yüzünü aydınlatacak bir kibrit çakmak zorunda kaldı. Gregg Toland, bu etkiyi elde etmek için Fonda'nın avucuna küçük bir ışık yerleştirdi.
Kaynaklar (1)
- Veri tabanıIMDb kaydı ↗
- Prodüksiyonun sahte bir çalışma başlığı vardı: "Highway 66", böylece tartışmalı romanın çekimleri sendika sorunlarından etkilenmeyecekti. Filmde tasvir edilen sıkıntıların çoğu, filmin galası sırasında ve sonrasında da devam etti.
Kaynaklar (1)
- Veri tabanıIMDb kaydı ↗
- John Ford'un yönettiği, 1940'ta En İyi Film dalında Oscar'ne aday gösterilen iki filmden biri. Diğeri ise Eve Uzun Yolculuk (1940)'du. Her ikisi de Alfred Hitchcock'un Rebecca'sına (1940) yenildi.
Kaynaklar (1)
- Veri tabanıIMDb kaydı ↗
- Darryl F. Zanuck, John Steinbeck'in romanının hakları için 100.000 dolar ödedi; bu, o zamanlar için şaşırtıcı bir miktardı. Steinbeck, hakların satılmasına yalnızca film yapımcılarının materyale gereken saygıyı göstermesi ve projeye sorumlu bir şekilde yaklaşması şartıyla izin verdi.
Kaynaklar (1)
- Veri tabanıIMDb kaydı ↗
- ABD dışındaki izleyiciler filmi, Buhran ve Oklahoma Dust Bowl'un etkilerini açıklayan bir önsözle izledi. Stüdyo daha sonra bu sürüme "Cliff Notes Edition." adını verdi.
Kaynaklar (1)
- Veri tabanıIMDb kaydı ↗
- John Ford'un başlıca öfke kaynağı, John Carradine'i utandırma ya da üzme konusundaki beceriksizliğiydi. Dorris Bowdon'a göre, Carradine'in çok büyük bir egosu vardı, kendisini büyük bir oyuncu olarak görüyordu ve aralarındaki husumet çoğu zaman mükemmel performans ve karakter anları yaratsa da, Ford'un kendisine yönelttiği her şeye karşı dayanıklıydı.
Kaynaklar (1)
- Veri tabanıIMDb kaydı ↗
- Beulah Bondi, Ma Joad rolü için test edildi. Rolün kendisine ait olduğuna inanan Bondi'nin eski bir külüstür satın aldığı ve rolü araştırmak amacıyla göçmen işçiler arasında yaşamak üzere Bakersfield'a (CA) taşındığı bildirildi. Bondi'nin rolü kaybettiği için son derece hayal kırıklığına uğradığı bildirildi.
Kaynaklar (1)
- Veri tabanıIMDb kaydı ↗
- Henry Fonda daha önce Oscar adaylıkları arasındaki en uzun farkın rekorunu elinde tutuyordu. İlk adaylığı 1940'ta The Grapes of Wrath (1940) içindi, ikincisi ise 41 yıl sonra 1981'de On Golden Pond (1981) içindi. İki oyunculuk adaylığı arasındaki dönemde, 1957'de 12 Angry Men (1957) filminin yapımcısı için bir Oscar adaylığı daha aldı. Rekoru daha sonra Judd Hirsch tarafından kırıldı; Judd Hirsch, ilk Oscar adaylığını 1981'de Ordinary People'da ve ikinci adaylığını ise 2023'te The Fablemans'da (42 yıl arayla) aldı. İkinci filmde tesadüfen John Ford bir karakter olarak yer alıyor.
Kaynaklar (1)
- Veri tabanıIMDb kaydı ↗
- John Ford, Ma'nın göçmen kampında açlıktan ölmek üzere olan çocuklardan oluşan bir kalabalığın önünde aile için basit bir güveç hazırladığı sahnede Frank Darien'ı (John Amca) aşırı duygulandığı için acımasızca çiğnedi. Ford tiradını bitirdiğinde Darien tamamen tükenmişti ve bu da Ford'un sahne için tam olarak istediği bakış açısı olduğunu kanıtladı.
Kaynaklar (1)
- Veri tabanıIMDb kaydı ↗
- John Ford, Okie'lere yönelik muamele gibi oldukça politik bir konuyu ele alacak sadık bir muhafazakar olduğundan tuhaf bir yönetmen seçimi olarak değerlendirildi. Ford muhtemelen en hassas filmini sunarak eleştirmenlerini şaşırttı.
Kaynaklar (1)
- Veri tabanıIMDb kaydı ↗
- Yapımcı Darryl F. Zanuck, Henry Fonda'nın Tom Joad rolünü istediğini biliyordu, bu yüzden rolü Tyrone Power'a teklif edeceğini duyurdu. Fonda, rol için Zanuck'a yalvardı ve bunu alabilmek için Zanuck, onu 20. Century-Fox ile yedi filmlik bir anlaşma imzalamaya ikna etti.
Kaynaklar (1)
- Veri tabanıIMDb kaydı ↗
- Film, Ulusal Film Siciline oylanan ilk filmlerden biriydi (1989).
Kaynaklar (1)
- Veri tabanıIMDb kaydı ↗
- Darryl F. Zanuck'un sese olan ilgisinin, Joad kamyonunun yeterince yüklü bir kopyasını, viteslerin gıcırdatmasını ve vites değiştirmesini kaydetmek için Oklahoma'ya göndermesine yol açtığı bildirildi. Ses efektleri editörü Robert Parrish, ses görüntülerinin hiç kullanılmadığı konusunda ısrar ediyor ve Zanuck, bunun kaba kurguda duyduğu kamyonun kendi istediği sesi olduğunu düşünerek film müziğini onayladığını ve aradaki farkı asla bilmediğini söylüyor.
Kaynaklar (1)
- Veri tabanıIMDb kaydı ↗
- John Ford için alışılmadık bir durum olarak Darryl F. Zanuck'ın kurguyu denetlemesine izin verdi. Gerçekten de Zanuck, normalde oldukça eleştirel olan yönetmenden gerçekten övgü alan çok az sayıdaki yapımcıdan biri olmaya devam ediyor.
Kaynaklar (1)
- Veri tabanıIMDb kaydı ↗
- John Ford'a üst üste iki Oscar'ın ilkini kazandırdı. Ertesi yıl Vadim Ne Kadar Yeşildi (1941) filmiyle tekrar kazandı ve böylece arka arkaya Oscar kazanan ilk yönetmen oldu.
Kaynaklar (1)
- Veri tabanıIMDb kaydı ↗
- John Ford, sosyal sorunlara ilgi duyan bir solcu olmak yerine, hikayeye karakter olarak tamamen Joad ailesi üzerinden odaklanmaya karar verdi. "Joad'lar gibi insanlara sempati duyuyordum ve onlara çok para katkıda bulunuyordum ama sosyal bir araştırma olarak Üzümlerle ilgilenmiyordum."
Kaynaklar (1)
- Veri tabanıIMDb kaydı ↗
- Darryl F. Zanuck, kişisel bir proje olarak gördüğü için yapımın her aşamasına yoğun bir şekilde dahil oldu. Aslında Nunnally Johnson'ın senaryosunun kurgusu o kadar titiz ve dikkatli bir şekilde düşünülmüştü ki, bizzat Johnson, Zanuck'ı detaylara gösterdiği ilgiden dolayı övdü.
Kaynaklar (1)
- Veri tabanıIMDb kaydı ↗
- "Grandpa"Charley Grapewin,"son"Frank Darien'dan yalnızca yedi yaş büyüktü ve"son" Russell Simpson'dan sekiz yaş büyüktü.
Kaynaklar (1)
- Veri tabanıIMDb kaydı ↗
- Filmin büyük bir kısmı Twentieth Century-Fox'ta çekildi, ancak ikinci birim yönetmeni Otto Brower, ekibini "Okies"'in Batı'ya izlediği rotayı takip ederek Oklahoma, Arizona, Teksas ve New Mexico'ya götürdü. Ek yerler arasında Needles, Daggett ve Tehachapi, California vardı. Brower ve ekibi, Joad ailesi üyelerini temsil etmek için uzun çekimde çift çekimler yaptı. Bildirildiğine göre aynı birim, filmin kurgusal göçmen kervanının bir parçası olarak Joad kamyonuyla birlikte filme alınmak üzere Kaliforniya'ya giden araba dolusu insana kişi başına beş dolar ödedi.
Kaynaklar (1)
- Veri tabanıIMDb kaydı ↗
- Shirley Mills'in (Ruthie) 31 Mart 2010'da ölümüyle Darryl Hickman (Winfield), filmin hayatta kalan son oyuncu kadrosu oldu. 22 Mayıs 2024'te 92 yaşında hayatını kaybetti.
Kaynaklar (1)
- Veri tabanıIMDb kaydı ↗
- Üretim, John Ford'un Mohawk Boyunca Davullar (1939) üzerindeki çalışmasını bitirmesinden yalnızca dört hafta sonra başladı. Bu nedenle, sanat yönetmenleri Richard Day ve Mark-Lee Kirk ile birlikte çok çeşitli araştırma fotoğrafları ve belgelere dayanarak filmin görünümünün çoğunu planlayan Gregg Toland'ın görüntü yönetmeni olarak işe alınması da dahil olmak üzere, prodüksiyon öncesi çalışmaların çoğu onun adına önceden yapıldı.
Kaynaklar (1)
- Veri tabanıIMDb kaydı ↗
- 2007: Amerikan Film Enstitüsü bunu Tüm Zamanların En İyi 23. Filmi olarak sıraladı.
Kaynaklar (1)
- Veri tabanıIMDb kaydı ↗
- Arşivlenen dosyalar, filmde Needles çevresindeki alanın nehir kıyısı olarak kullanıldığını, Canejo Çiftliği'nin Keene çiftliği için kullanıldığını, Tustin'deki Irvine Çiftliği'nin bir montaj sekansı için arka plan sağladığını ve Chatsworth yakınlarındaki San Fernando Vadisi'ndeki Lasky Mesa'nın Joad çiftliği ve Muley'in çiftliği için kullanıldığını gösteriyor. Bakersfield, Kaliforniya yakınlarındaki gerçek hayattaki hükümet tarafından işletilen Arvin Federal Hükümet Kampı da filmdeki kurgusal hükümet kampının bazı çekimleri için kullanıldı (örneğin, kamp postanesi filmde yöneticinin ofisi olarak kullanıldı).
Kaynaklar (1)
- Veri tabanıIMDb kaydı ↗
- Henry Fonda, Tom Joad rolü için stüdyonun ilk tercihi değildi. Başlangıçta '30 yaşını aşmamış'bir oyuncuyu seçmek istediler ancak bu parametrelere uyan bir yıldız ismi bulmakta gerçekten zorlandılar. Cary Grant'i ciddi olarak düşündüler ama John Ford, Grant'in orta batı aksanıyla başa çıkamayacağını düşünüyordu. Clark Gable'ın fazla gösterişli olduğu düşünülüyordu ve James Cagney rol için popüler bir seçim olsa da Warner Bros onu ödünç vermedi. Paul Muni düşünüldü ancak biraz fazla yaşlı olduğu düşünülüyordu. John Ford, onunla tanıştıktan ve yakın zamanda kitabı okuduğunu keşfettikten sonra nihayet rolü Fonda'ya vermeye karar verdi.
Kaynaklar (1)
- Veri tabanıIMDb kaydı ↗
- Yapımcı Darryl F. Zanuck, çekimler öncesinde göçmen kamplarına gizli müfettişler göndererek John Steinbeck'in sefalet ve adaletsizlik iddialarını abartıp abartmadığını araştırdı. Müfettişlerin raporları karşısında dehşete kapıldı; çünkü Steinbeck gerçekleri olduğundan daha hafif göstermişti.
- John Ford, filmin ruhuna uymadığı gerekçesiyle sette makyaj ve parfümü tamamen yasakladı. Oyuncuların doğal halleriyle kamera karşısına geçmesini istedi.
- Henry Fonda'nın anlattığına göre John Ford, en spontane anı yakalamak için tek çekim ve mümkün olduğunca az prova tercih ederdi. Tom ile Ma arasındaki kritik final sahnesinde Ford, provayı izlemedi bile; çekim anında Fonda ve Jane Darwell'i sessizce yönlendirerek repliklere ancak tamamen role girdiklerinde başlamalarını sağladı. Tek seferde tamamlanan sahne, Fonda'ya göre perdede "olağanüstü" duruyordu.
- Joad ailesinin otomobiliyle yol aldığı sahneyi çekerken John Ford, batıya göç eden karavanların kalabalığını göstermek istedi. Bunun üzerine yapım müdürü, gerçekten göç eden araçları durdurup sürücülere beşer dolar ödeyerek Joad'ların külüstür arabasına kamera önünde eşlik etmelerini sağladı.
- Tom ile Ma arasındaki önemli sahnede Henry Fonda'nın yaktığı kibritin ışığıyla Jane Darwell'in uyuyan yüzünü aydınlatması gerekiyordu. Görüntü yönetmeni Gregg Toland, bu etkiyi yaratmak için Fonda'nın avucuna minik bir ışık yerleştirdi.
- Filmin ortalarında Joad ailesi lastik değiştirmek için durduğunda, Ma çamurluğa oturur ve Tom arabanın altına girer. Bu sırada Tom'un "Ma, çekil şuradan, zaten yeterince ağır" dediği zar zor duyulur; bu küfürlü ifade nasıl olduysa Hays sansür kurulunun kulağına takılmamıştır.
- Woody Guthrie, filmde tipik bir Okie şarkısı olarak "Goin' Down the Road Feelin' Dead"i seçen, jenerikte adı geçmeyen müzik danışmanıydı.
- Darryl F. Zanuck'ın ses efektlerine olan merakı, Joad kamyonunun birebir kopyasını vites ve motor seslerini kaydetmek üzere Oklahoma'ya göndermesine yol açtı. Ses efektleri editörü Robert Parrish ise bu kaydın hiç kullanılmadığını, Zanuck'ın kaba kurguda duyduğu sesi kendi istediği kamyon sesi sanıp onayladığını ve aradaki farkı asla anlamadığını söyler.
- Filmin büyük bölümü Twentieth Century-Fox stüdyolarında çekilse de, ikinci birim yönetmeni Otto Brower ekibiyle birlikte Oklahoma, Arizona, Teksas ve New Mexico'ya giderek "Okie"lerin batıya göç rotasını takip etti. Kaliforniya'daki Needles, Daggett ve Tehachapi gibi ek mekânların yanı sıra, ekip gerçekten göç eden insanlara araba başına beş dolar ödeyerek onları Joad kamyonuyla birlikte kervanın parçası olarak filme aldı.
- John Ford, Drums Along the Mohawk (1939) filmini bitirdikten sadece dört hafta sonra bu filmin yapımına başladı. Bu nedenle ön hazırlık çalışmalarının çoğu onun adına önceden tamamlanmıştı; görüntü yönetmeni Gregg Toland ile sanat yönetmenleri Richard Day ve Mark-Lee Kirk, kapsamlı araştırma fotoğrafları ve belgelere dayanarak filmin görsel dünyasını planlamıştı.
- Arşiv kayıtlarına göre Needles çevresi filmde nehir kıyısı olarak kullanıldı; Canejo Çiftliği Keene çiftliğinin, Tustin'deki Irvine Çiftliği bir montaj sekansının, San Fernando Vadisi'ndeki Lasky Mesa ise Joad çiftliği ile Muley'nin çiftliğinin yerini tuttu. Bakersfield yakınlarındaki gerçek Arvin Federal Hükümet Kampı da filmdeki kurgusal kampın bazı sahneleri için kullanıldı; örneğin kamp postanesi, filmde müdürün ofisi oldu.
- Filmde kullanılan kamyon, romandakiyle aynı model olan 1926 yapımı bir Hudson "Super Six"tir.
- Woody Guthrie'nin filmde jenerikte adı geçmeyen bir müzik danışmanı olduğu ve kendisi de tanınmış bir Okie şarkıcısı ve işçi aktivisti olarak tipik bir Okie şarkısı olan "Goin' Down the Road Feelin' Bad"i seçtiği söylenir. Filmin gösterime girdiği yıl Guthrie, "Dust Bowl Ballads" albümünü kaydetti; bu albümde kendi yorumu olan "Blown' Down This Road" ile birlikte, sinemaya gidemeyenlerin hikâyeyi anlayabilmesi için ulusal radyo programında bestelediğini söylediği "Tom Joad" bölüm 1 ve 2 yer alıyordu. Bu şarkılarda, efsanevi işçi aktivisti ve söz yazarı Joe Hill'in ölümünü anlatan "Joe Hill" melodisini kullandı.
- Anlatılanlara göre Darryl F. Zanuck, Casy ve "radikal" arkadaşlarının nehir kenarında kamp kurduğu sahnenin fonuna cırcır böceği seslerini ekletmiş; ayrıca en Amerikan enstrüman olduğunu düşündüğü için sade müzik altyapısında belirgin bir akordeon partisyonu olmasında ısrar etmiş. Resmî olarak jenerikte adı geçmese de kaynaklar, akordeonu çalan kişinin yönetmen Frank Borzage'ın kardeşi ve Ford'un gedikli oyuncu kadrosunun müdavimi Danny Borzage olduğunu belirtiyor.
- Joad ailesi, film için kamyona dönüştürülen 1926 model bir Hudson binek otomobili kullandı.
- Bu film, John Ford ile görüntü yönetmeni Gregg Toland'ın ilk ortak çalışmasıdır.
- John Steinbeck, Henry Fonda'nın Tom Joad performansından o kadar etkilenmişti ki, 'kendi sözlerime inandım' demişti. Fonda, yazarın zihnindeki karakteri perdeye öyle bir taşıdı ki, Steinbeck için bu yorum bir övgünün ötesine geçti.
- Steinbeck, Fonda'nın Tom Joad yorumuna adeta hayran kalmıştı; karakterin tüm derinliğini ve ruhunu kusursuzca yansıttığını düşünüyordu. Bu ortak saygı, ikili arasında ömür boyu sürecek bir dostluğa dönüştü ve Fonda, yazarın cenazesinde bir okuma yaparak bu bağı son kez onurlandırdı.
- Henry Fonda, filmde taktığı şapkayı hayatı boyunca sakladı. 1982'de vefat etmeden önce, onu çocukluk arkadaşı Jane Withers'a hediye etti. Fonda henüz genç bir aktörken, sekiz yaşındaki Withers'la aynı oyunda yer almış, sahneye çıkmadan önce o kadar heyecanlanmıştı ki küçük kız elini tutup dua ederek onu sakinleştirmişti; o günden sonra kopmaz bir dostluk kurdular.
- John Carradine, John Ford'un zorba yönetmenlik tarzından nefret etse de, 28 yıl boyunca onunla tam 11 film çekti. Ford'un, Carradine'in sıra dışı görünümüne karşı özel bir zaafı vardı ve bu fiziksel farklılığı perdede ustalıkla kullanmayı seviyordu.
- John Ford'u en çok sinirlendiren şey, John Carradine'i utandıramamak ya da üzememekti. Dorris Bowdon'ın anlattığına göre, Carradine'ın devasa bir egosu vardı, kendini büyük bir aktör olarak görüyor ve Ford'un tüm sataşmalarına karşı duvar gibi duruyordu. Yine de bu çekişme, sık sık karakter ve performans açısından kusursuz anların doğmasına yol açıyordu.
- Ma Joad rolü için Beulah Bondi de deneme çekimine girdi. Rolü kaptığına o kadar inanmıştı ki, hazırlık için eski bir külüstür araba alıp Bakersfield'a taşındı ve göçmen işçilerle birlikte yaşayarak rolüne çalıştı. Sonuçta rol başkasına gidince büyük bir hayal kırıklığı yaşadı.
- Henry Fonda, Oscar oyunculuk adaylıkları arasındaki en uzun süre rekorunu bir dönem elinde tuttu. İlk adaylığını 1940'ta bu filmle aldı, ikincisi ise 41 yıl sonra, 1981'de 'On Golden Pond' ile geldi. Aradaki tek Oscar adaylığı ise 1957'de '12 Angry Men' filminin yapımcısı olarak oldu. Bu rekor daha sonra Judd Hirsch tarafından 42 yıllık bir farkla kırıldı; Hirsch'in ikinci adaylığını getiren filmde ilginç bir şekilde John Ford karakteri de yer alıyordu.
- John Ford, Rosasharn rolündeki Dorris Bowdon'a sette oldukça kötü davrandı. Bunun sebebi, Bowdon'ın senarist Nunnally Johnson'ın sevgilisi olması ve rolü Darryl F. Zanuck'tan alması olabileceği gibi, Ford'un nedensiz antipatilerinden biri de olabilir. Genç oyuncuyu saçından kostümüne kadar her konuda sıkıştırdı. Bir sahnede Jane Darwell'in kusursuz performansını alkışlayınca Ford'un öfkesiyle setten ağlayarak kaçtı. Ertesi gün Ford, müstehcen bir espriyle gönlünü alsa da Bowdon yıllar sonra, zor anlarda ona bir sahneyi tek çekimde tamamlatacak kadar ustaca rehberlik ettiğini de anlattı ve 'Bir daha onunla çalışmak zorunda kalmadığıma memnundum' dedi.
- 'Büyükbaba' Charley Grapewin, filmdeki 'oğlu' Frank Darien'den yalnızca yedi, diğer 'oğlu' Russell Simpson'dan ise sekiz yaş büyüktü. Bu yaş farkı, perdedeki aile bağlarının ne kadar inandırıcı bir oyunculukla kurulduğunu gösteriyor.
- Ruthie rolündeki Shirley Mills'in 31 Mart 2010'da vefatıyla, filmin hayatta kalan son oyuncusu Winfield rolündeki Darryl Hickman oldu. Hickman, 22 Mayıs 2024'te 92 yaşında hayata veda ederek bu klasik filmin oyuncu kadrosunun son halkasını da kapattı.
- Stüdyo, Tom Joad rolü için ilk tercihini Henry Fonda'dan yana kullanmamıştı. Başlangıçta 30 yaş altı bir yıldız arandı; Cary Grant düşünüldü ama Orta Batı aksanında zorlanacağından vazgeçildi. Clark Gable fazla gösterişli bulundu, James Cagney popüler bir seçimdi ama Warner Bros. onu kiralamadı, Paul Muni ise yaşça biraz büyük görüldü. Sonunda John Ford, Fonda ile tanışıp kitabı yeni okuduğunu öğrenince rolü ona vermeye karar verdi.
- Jane Darwell'in bu filmle kazandığı Oscar, onun ilk ve tek Akademi Ödülü adaylığı oldu. Ma Joad rolündeki unutulmaz performansı, kariyerinin zirvesi olarak sinema tarihine geçti.
- Filmde Al rolü başlangıçta James Stewart için, Pa Joad rolü ise Walter Brennan için planlanmıştı. Ancak yapım sürecinde bu roller farklı oyunculara gitti.
- Film tarihçisi Joseph McBride, DVD ve Blu-ray yorumlarında Henry Fonda'nın bu filmle En İyi Erkek Oyuncu Oscar'ına aday olduğunu, ancak ödülü 'The Philadelphia Story'deki performansıyla James Stewart'ın kazandığını söyler. McBride'a göre Stewart'a bu ödül, bir önceki yıl 'Mr. Smith Goes to Washington' ile kaybettiğinin telafisi olarak verilmişti. Ayrıca McBride, 1939'da Clark Gable'ın 'Gone with the Wind' ile kazandığını iddia eder ki bu yanlıştır; o yıl ödülü 'Goodbye, Mr. Chips' ile Robert Donat almıştı.
- Rosasharn rolündeki Dorris Bowdon, filmin senaristi Nunnally Johnson ile evliydi. Bu kişisel bağ, onun rolü almasında etkili olmuş olabilir.
- Humphrey Bogart, 1940'ta bir gazeteye verdiği röportajda, 'sert adam' imajından kurtulmak için Tom Joad'ı oynamayı çok istediğini söylemişti. Bu rolün, kariyerinde farklı bir kapı açabileceğine inanıyordu.
- Ma Joad rolü için Louise Dresser'ın da adı geçmişti. Ancak rol, sonunda Jane Darwell'in oldu.
- Jane Darwell, yedi aydır işsizdi ve rolü aldığında gazetecilere 'Ödüller güzel ama ben iş sahibi olmayı tercih ederim' demişti. Bu sözler, dönemin çalışma koşullarını ve oyuncuların önceliklerini çarpıcı biçimde yansıtıyor.
- Henry Fonda, bu filmdeki adaylığından sonra bir Oscar adaylığı daha almak için dört yıl bekledi. 'On Golden Pond' ile ödülü kazandıktan sadece dört ay sonra hayatını kaybetti.
- Ma ve Pa Joad rolleri için ilk düşünülen isimler Beulah Bondi ve Walter Brennan'dı. Ancak yapım ilerledikçe tercihler değişti ve roller farklı oyunculara emanet edildi.
- Romanın orijinal sonu, 1940 yılında bir film için düşünülemeyecek kadar tartışmalıydı. Rosaharn ölü bir bebek doğuruyor ve ardından süt dolu göğüslerini bir ahırda açlıktan ölmek üzere olan bir adama sunuyordu.
- Henry Fonda, Hollywood'da büyük bir yıldız olma mücadelesi verirken, projelerini bağımsız seçebilmek için 20th Century-Fox'la sözleşmeli oyuncu olmaktan kaçınıyordu. Ancak çok istenen Tom Joad rolü teklif edilince, bunun hayatının rolü olduğunu bildiğinden tereddütle yedi yıllık bir sözleşmeye imza attı.
- John Steinbeck romanda, Casy karakterine "Yes Sir, That's My Baby" şarkısını "Yes sir, that's my Savior/Jesus is my Savior/Jesus is my Savior now" diye parodilettirmişti. O dönem yürürlükteki Sinema Üretim Yasası, "Tanrı" ve "İsa" kelimelerinin yalnızca "saygılı" bağlamda kullanılmasına izin verdiğinden, senaryoda bu kısım "Mm-mmm, mmm, my Savior" şeklinde mırıldanmaya dönüştürüldü.
- Yapım, tartışmalı romanın çekimlerinin sendika sorunlarından etkilenmemesi için "Highway 66" sahte çalışma başlığını kullandı. Filmde anlatılan zorlu koşullar, filmin gösterime girmesinden sonra da devam etti.
- John Ford'un 1940'ta En İyi Film Akademi Ödülü'ne aday gösterilen iki filminden biriydi; diğeri ise The Long Voyage Home'du. Her ikisi de ödülü Alfred Hitchcock'un Rebecca filmine kaptırdı.
- Darryl F. Zanuck, John Steinbeck'in romanının hakları için o döneme göre astronomik bir rakam olan 100.000 dolar ödedi. Steinbeck, hakların satışına ancak film yapımcılarının malzemeye gereken saygıyı göstermesi ve projeyi sorumlulukla ele alması koşuluyla izin verdi.
- ABD dışındaki izleyiciler filmi, Büyük Buhran'ın ve Oklahoma'daki toz fırtınalarının etkilerini açıklayan bir ön yazıyla izledi. Stüdyo daha sonra bu versiyona "Cliff Notes Edition" adını verdi.
- Darryl F. Zanuck, John Ford'a iyimser bir final yaratmak için Ma Joad'ın "biz halkız" monoloğunu kapanış sahnesinde kullanmasını önerdiğinde, Ford bunu kendisinin yönetmesini söyledi – Zanuck da öyle yaptı.
- John Ford, muhafazakâr bir isim olarak Okie'ların durumu gibi politik bir konuyu ele alacağı için yönetmen seçimi tuhaf karşılanmıştı. Ford, belki de en duyarlı filmini çekerek eleştirmenleri şaşırttı.
- Yapımcı Darryl F. Zanuck, Henry Fonda'nın Tom Joad rolünü istediğini biliyordu ve bu yüzden rolü Tyrone Power'a teklif edeceğini duyurdu. Fonda rol için yalvarınca, Zanuck onu 20th Century-Fox'la yedi filmlik bir sözleşme imzalamaya ikna etti.
- Film, 1989'da Ulusal Film Arşivi'ne seçilen ilk yapımlardan biri oldu.
- Darryl F. Zanuck, filmi kişisel bir proje olarak gördüğü için yapımın her aşamasına yoğun şekilde dahil oldu. Nunnally Johnson'ın senaryosunu o kadar titiz ve özenli bir şekilde düzenledi ki, Johnson bile onun detaylara verdiği önemi övdü.
- John Ford için alışılmadık bir şekilde, Darryl F. Zanuck'un kurguyu denetlemesine izin verdi. Zanuck, normalde oldukça eleştirel olan yönetmenden övgü almayı başaran ender yapımcılardan biri olarak kaldı.
- Senaryo, Yapım Yasası hükümlerine uysa da, bir dizi potansiyel "sorun" ele alınmak zorundaydı. Önerilen değişiklikler arasında Muley'nin deli olarak nitelendirilmemesi, Rosasharn'ın hamileliğine dair bazı repliklerin yeniden ifade edilmesi, Büyükanne ile ilgili bir tuvalet şakasının çıkarılması, Tulare County'den özellikle bahsedilmemesi ve Pixley adının kullanılmaması yer alıyordu. Ayrıca Tom'un şerifi nefsi müdafaa ile öldürmesinin gösterilmemesi önerildi.
- John Ford bu filmle üst üste iki Oscar'ından ilkini kazandı. Ertesi yıl How Green Was My Valley ile ödülü tekrar alarak, arka arkaya Oscar kazanan ilk yönetmen oldu.
- John Ford, toplumsal sorunlara ilgi duyan bir solcu olmak bir yana, hikâyeyi tamamen Joad ailesinin karakterleri üzerinden anlatmaya odaklandı. "Joad'lar gibi insanlara sempati duyuyordum ve onlara çok para yardımında bulundum, ama Gazap Üzümleri'ne bir toplumsal inceleme olarak ilgi duymuyordum."
- 2007'de Amerikan Film Enstitüsü bu filmi tüm zamanların en iyi 23. filmi seçti.
- 2006'da Amerikan Film Enstitüsü'nün Tüm Zamanların En İlham Verici 100 Filmi listesinde 7. sırada yer aldı.
- Dünya prömiyeri 24 Ocak 1940'ta New York'taki Rivoli Tiyatrosu'nda Darryl Zanuck'ın katılımıyla yapıldı.
- John Steinbeck'in ünlü romanının bu uyarlaması, kitabın yayımlanmasından bir yıldan kısa bir süre sonra sinemalarda gösterime girdi.
- Filmin gösterime girmesinden bir yıl sonra Fox'ta bir devam filmi üzerinde çalışılıyordu. Geçici olarak ilk filmin sahte çalışma başlığı olan "Highway 66" adı verilmişti.
- Bu film, 48 eleştirmen incelemesine dayanarak Rotten Tomatoes'da %100 puana sahiptir.
- Bazı basılı reklamların görselleri ünlü Amerikalı sanatçı Thomas Hart Benton tarafından yapıldı.
- Bu film, Roger Ebert'in "Büyük Filmler" listesinde yer almaktadır.
- Steven Schneider'ın editörlüğünü yaptığı "Ölmeden Önce Görmeniz Gereken 1001 Film" arasında yer alır.
- Ticari başarı: 800.000 dolarlık bütçesiyle gişede 2,5 milyon dolar hasılat elde ederek büyük bir finansal başarı yakaladı.
- Zanuck film hakları için 75.000 dolar ödedi; bu, o dönem için ödenen en yüksek bedeldi.
- Senarist Nunnally Johnson, sansürün onayını almak için romandaki argo ve kaba dili büyük ölçüde temizlemek zorunda kaldı.
- Filmin sendika yanlısı duruşu, McCarthy döneminin 'Kızıl Tehlike' paranoyasında hem John Steinbeck hem de John Ford'un komünist eğilimler taşıdıkları şüphesiyle Kongre soruşturmasına uğramasına yol açtı.
- Noah Joad, ailenin Colorado Nehri'nde yüzdüğü sahneden sonra sessizce ortadan kaybolur. Romanda Noah, Tom'a nehir kenarında kalmaya karar verdiğini söyler; filmde ise bu kayboluş hiçbir açıklama yapılmadan bırakılır.
- Filmde, lokantadaki kamyon şoförünün anlattığı fıkra yarıda kesilir ve asla tamamlanmaz. John Steinbeck romanda fıkranın tam halini verir: Küçük çocuk okula geç kalır. Öğretmen 'Neden geç kaldın?' diye sorar. Çocuk, 'Bir düveyi boğaya götürmek zorundaydım' der. Öğretmen 'Baban yapamaz mıydı?' diye sorunca çocuk, 'Yapardı elbet, ama boğa kadar iyi değil' cevabını verir.
- İkinci Dünya Savaşı sonrası Sovyet sinemalarında, Amerikan yapımı filmlerin çoğu 'yozlaştırıcı etki' gerekçesiyle gösterilmezdi. Bu film, kapitalist kültürün karanlık yüzünü gerçekçi biçimde yansıttığı ve proletaryanın ABD'deki durumunu göstermenin propaganda değeri taşıdığı düşünüldüğü için gösterilen ender Hollywood yapımlarından biri oldu. Sovyet halkı arasında çok tutulan film, aylarca vizyonda kaldı ve 1950'lerin ortasında yeniden gösterime girdiğinde yine büyük ilgi gördü. Yetkililerin yaptığı bir ankette en beğenilen film seçilmesinin en yaygın nedeni ise ironikti: 'Ailenin kendi kamyonuna sahip olup istediği yere gidebilmesi' – ki her ikisi de SSCB'de yasaktı.
- Romanda Büyükbaba Joad, Wilson çiftinin çadırında ölür; Ma Joad ve Sairy onu temizleyip kefenler ve hep birlikte gömerler. Filmde ise yorgun düştüğü için mola verirler, dinlenmesi için yatırdıklarında aniden ölür ve Wilson'lar olmadan tek başlarına gömerler.
- Kaliforniya'dan dönen adamın tarif ettiği hastalık büyük olasılıkla protein eksikliğinden kaynaklanan kwashiorkor'dur.
- Kamptaki çocukların tepedeki tuvaletlerden korkmasına dayalı görsel espri, romanda daha ayrıntılı anlatılır. Ma Joad'ın böyle sıra dışı bir nesneyi daha önce gördüğü ve ailesine her şeyin yolunda olduğunu söylediği ortaya çıkar.
- Film müziğinde belirgin biçimde kullanılan ve 20. yüzyılda 'Red River Valley' olarak bilinen şarkının, Oklahoma ile Teksas arasındaki sınırı oluşturan Güney'in Kızıl Nehri'ne atıfla konuya uygun düştüğü düşünülür. Ancak şarkının kökeninin Kanada'da, Kuzey'in Kızıl Nehri ve 1870'te Manitoba'da gerçekleşen bir askerî harekâtla ilgili olabileceğine dair kanıtlar vardır. Şarkının gerçek kaynağı hâlâ tartışmalıdır.
- Filmin başlarında, duadan hemen sonra Büyükanne'nin yemek yediği kâse, 1930'ların halka desenli çizgili taş çanak çömleğinin güzel bir örneğidir ve bugün (2022) koleksiyoncuların aradığı bir parçadır.
- Ma Joad'ın yaktığı Özgürlük Heykeli kartpostalı, kocasının o kuşaktan pek çok kişi gibi Birinci Dünya Savaşı'nda denizaşırı görev yapmış olabileceğini düşündürür. Porselen biblo ise 1904 St. Louis Fuarı'ndandır.
- Joad ailesi, Oklahoma'nın Sallisaw kentinden Kaliforniya'nın Fresno kentine kadar araba yolculuğu yaptı.
- Kris Kristofferson, 'Here Comes That Rainbow Again' adlı şarkısını filmdeki bir sahneden esinlenerek yazmıştır.
- Filmde Route 66 üzerinde 'Will Rogers Otoyolu' yazan bir tabela kısa süreliğine görünür. Will Rogers, 1935'teki ölümünden önce yönetmen John Ford'un birçok filminde rol almıştı.
- Filmin çekimleri yedi hafta sürdü.
- Filmin bütçesi 750.000 dolardı.
- Ana çekimler 43 günde tamamlandı.
Yorumlar
Yorum yazmak için giriş yapın veya üye olun.
Henüz yorum yok. İlk yorumu sen yaz.
Benzer yapımlar
Filmler →
YenilmezlerFilm · 2012
The GodfatherFilm · 1972
Black PantherFilm · 2018
Örümcek-Adam: Eve DönüşFilm · 2017
Thor: RagnarokFilm · 2017
DeadpoolFilm · 2016
Kaptan Amerika: Kahramanların SavaşıFilm · 2016
Doktor StrangeFilm · 2016
Yenilmezler: Ultron ÇağıFilm · 2015
Galaksinin KoruyucularıFilm · 2014
İlk Yenilmez: Kaptan AmerikaFilm · 2011
Demir AdamFilm · 2008